Nghiệm thu cơ sở Đề tài khoa học cấp Bộ “Các giải pháp nâng cao chất lượng thẩm định trong hoạt động xây dựng pháp luật”
Sign In
Tin hoạt động của trung ương
                  

Nghiệm thu cơ sở Đề tài khoa học cấp Bộ “Các giải pháp nâng cao chất lượng thẩm định trong hoạt động xây dựng pháp luật”

Sáng 11/6/2020, tại Viện Khoa học pháp lý, Bộ Tư pháp tổ chức Hội đồng nghiệm thu cơ sở Đề tài khoa học cấp Bộ: “Các giải pháp nâng cao chất lượng thẩm định trong hoạt động xây dựng pháp luật”. Đồng chí Nguyễn Hồng Tuyến, Vụ trưởng Vụ Các vấn đề chung về xây dựng pháp luật, Bộ Tư pháp - Chủ nhiệm Đề tài.

Hội đồng nghiệm thu cơ sở có TS Nguyễn Văn Cương, Viện trưởng Viện Khoa học pháp lý, đại diện cơ quan chủ trì nhiệm vụ, Chủ tịch Hội đồng nghiệm thu cơ sở; TS Đồng Ngọc Ba, Cục trưởng Cục Kiểm tra văn bản quy phạm pháp luật và NCS. Nguyễn Quỳnh Liên, Phó Vụ trưởng Vụ pháp luật hình sự hành chính phản biện Đề tài; các Ủy viên của Hội đồng gồm TS Nguyễn Minh Khuê, Phó Viện trưởng Viện Khoa học pháp lý và Ths. Phạm Hồ Hương, Phó Vụ trưởng Vụ Pháp luật Quốc tế, Bộ Tư pháp.
Tại Hội đồng nghiệm thu, đồng chí Nguyễn Hồng Tuyến, Vụ trưởng Vụ Các vấn đề chung về xây dựng pháp luật thay mặt Ban chủ nhiệm Đề tài trình bày khái quát quá trình triển khai thực hiện đề tài và những nội dung chính của Đề tài.
Ngày 22/6/2015, Quốc hội đã thông qua Luật BHVBQPPL năm 2015, trong đó có sự thay đổi lớn về quy trình xây dựng pháp luật. Cùng với sự thay đổi này, thẩm định trong hoạt động xây dựng pháp luật cũng có nhiều đổi mới theo hướng không chỉ coi trọng thẩm định dự thảo VBQPPL mà còn đặc biệt đề cao việc thẩm định các chính sách trong đề nghị xây dựng VBQPPL.
Hoạt động thẩm định trong xây dựng pháp luật đã được Bộ Tư pháp, Tổ chức pháp chế thuộc bộ, cơ quan ngang bộ; Sở Tư pháp, phòng Tư pháp tiến hành thực hiện trong nhiều năm qua với nhiều thành quả, góp phần nâng cao chất lượng VBQPPL, hoàn thiện hệ thống pháp luật. Tuy nhiên, thực tế cho thấy, chất lượng thẩm định của một số VBQPPL chưa cao. Chất lượng thẩm định dự thảo VBQPPL nói riêng và công tác thẩm định trong hoạt động xây dựng pháp luật nói chung chưa đáp ứng được yêu cầu ngày càng cao của quá trình phát triển kinh tế thị trường, xây dựng nhà nước pháp quyền, nhất là trong bối cảnh quá trình hội nhập đang diễn ra mạnh mẽ gắn liền với cuộc cạnh tranh giữa các quốc gia để thu hút nguồn lực phát triển bằng cách nâng cao chất lượng thể chế ngày càng quyết liệt. Tình trạng này xuất phát từ nhiều nguyên nhân khách quan và chủ quan khác nhau.
Vì vậy, nghiên cứu đề tài “Các giải pháp nâng cao chất lượng thẩm định trong công tác xây dựng pháp luật” là hết sức cần thiết, có ý nghĩa lý luận và thực tiễn sâu sắc.

Báo cáo kết quả của Đề tài gồm có 03 chương: Chương 1: Lý luận về thẩm định và chất lượng thẩm định trong xây dựng pháp luật; Chương 2: Thực trạng chất lượng thẩm định trong xây dựng pháp luật ở Việt Nam; Chương 3: Kiến nghị nhằm nâng cao chất lượng thẩm định trong xây dựng pháp luật ở Việt Nam
Trong Chương 1, Ban Chủ nhiệm đã đưa ra và phân tích sâu các yếu tố ảnh hưởng đến chất lượng thẩm định trong xây dựng pháp luật và các tiêu chí đánh giá chất lượng thẩm định. Đây là những nội dung có ý nghĩa lý luận và thực tiễn sâu sắc, vừa góp phần làm giàu lý luận khoa học về thẩm định trong xây dựng pháp luật nói chung, vừa góp phần làm cơ sở lý luận để nghiên cứu, đề xuất các giải pháp nâng cao chất lượng thẩm định trong thực tiễn xây dựng pháp luật ở nước ta.
Trong Chương 2, Ban Chủ nhiệm đề tài tập trung phân tích thực trạng công tác thẩm định trong xây dựng pháp luật theo 03 trụ cột chính: (1) Thực trạng thẩm định trong xây dựng pháp luật ở Trung ương; (2) Thực trạng thẩm định trong xây dựng pháp luật ở địa phương; (3) Thực trạng thẩm định các Điều ước quốc tế.
Điểm mới của đề tài là đánh giá được các quy định mới của Luật BHVBQPPL năm 2015 về công tác thẩm định, bao gồm thẩm định đề nghị xây dựng VBQPPL; thẩm định dự án, dự thảo VBQPPL ở cả trung ương và địa phương. Điểm mới nổi bật nữa của đề tài là thực trạng thẩm định điều ước quốc tế cũng được phân tích, đánh giá chuyên sâu cả từ góc độ quy định của pháp luật hiện hành và thực tiễn thực hiện công tác này trong thời gian qua. Tương tự như nội dung thực trạng thẩm định trong xây dựng pháp luật, các tồn tại, hạn chế và nguyên nhân được chuyên gia của Vụ pháp luật quốc tế - đơn vị chủ trì thẩm định các điều ước quốc tế phân tích sâu. Do đó, các kiến nghị, giải pháp đưa ra đối với thẩm định Điều ước quốc tế cũng khả thi và đáp ứng được yêu cầu của thực tiễn.
Ở Chương 3, Ban Chủ nhiệm đề tài đã căn cứ kết quả nghiên cứu, phân tích của Chương 2 để đưa ra các giải pháp, kiến nghị khả thi, có khả năng giải quyết các vấn đề phát sinh trong thực tiễn. Theo đó chú trọng vào các giải pháp là hoàn thiện thể chế, pháp luật, đồng thời đưa ra các kiến nghị nhằm tăng cường hiệu quả tổ chức thi hành các quy định của pháp luật về thẩm định trong xây dựng pháp luật, như giải pháp về tăng cường công tác phối hợp, giải pháp về nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, về tài chính…
Các ý kiến tại Hội đồng nghiệm thu đều đánh giá cao sự sự nghiên cứu nghiêm túc của Ban chủ nhiệm, ghi nhận đề tài có hàm lượng khoa học và thông tin đồ sộ và đáng tin cậy, đối tượng tiếp cận của đề tài rộng, các nhận xét, đánh giá sát với thực tế, đặc biệt các giải pháp nếu triển khai được trên thực tế thì thực sự là một bước đột phá trong việc nâng cao chất lượng thẩm định.
 Bên cạnh đó, các ý kiến cũng cho rằng các Chương của Báo cáo cũng cần được gia cố và làm đậm nét hơn như: giải mã bản chất công tác thẩm định từ đó đi đến chất lượng của công tác thẩm định, thiết kế được bộ tiêu chí đánh giá chất lượng thẩm định, trong việc so sánh với pháp luật quốc tế cần cập nhật thêm dữ liệu nghiên cứu của Pháp, Đức, Nhật Bản; cần bổ sung thêm các ví dụ minh họa gắn liên với các nhận định tại phần thực tiễn công tác thẩm định.
Phát biểu kết luận Hội đồng nghiệm thu cơ sở, TS Nguyễn Văn Cương, Chủ tịch Hội đồng nghiệm thu nhất trí với các nhận xét, đánh giá, phản biện của các thành viên Hội đồng; đồng thời đánh giá cao kết quả nghiên cứu của đề tài; ghi nhận những nỗ lực, cố gắng và tâm huyết của Ban Chủ nhiệm. Chủ tịch Hội đồng cũng đề nghị Ban Chủ nhiệm tiếp thu đầy đủ các ý kiến phản biện, góp ý, nhận xét của các thành viên Hội đồng, tiếp tục chỉnh sửa, tập trung nghiên cứu sâu hơn để bổ sung, hoàn thiện hướng tới nghiệm thu chính thức, sớm đưa kết quả nghiên cứu của đề tài áp dụng trong thực tiễn.
Phạm Thị Ninh – Vụ Các vấn đề chung về xây dựng pháp luật.